ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ବାହାରି ସହରବ୍ୟାପୀ ଉତ୍ସବ: ଓଡ଼ିଶାରେ ନିଜର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାନ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି ‘ଦାଣ୍ଡିଆ’

ଭୁବନେଶ୍ୱର: ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ପୂର୍ବେ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଦାଣ୍ଡିଆ ନାଇଟ୍ ମୁଖ୍ୟତଃ କେବଳ ଗୋଟିଏ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଉତ୍ସବ ଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ କେବଳ ଗୁଜରାଟୀ ପରିବାର ଗୁଡ଼ିକ ଏକାଠି ହୋଇ ସେମାନଙ୍କର ସାଂସ୍କୃତିକ ତଥା ଭକ୍ତିଭାବରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ପରମ୍ପରାକୁ ପାଳନ କରୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଆଜି ସମୟ ବଦଳିଛି। ଦାଣ୍ଡିଆ ବାଡ଼ିର ତାଳେ ତାଳେ ଏବେ ସମଗ୍ର ସହର ଝୁମୁଥିବା ବେଳେ, ବିଭିନ୍ନ ବର୍ଗର ଲୋକମାନେ ଏଥିରେ ସାମିଲ ହେଉଛନ୍ତି।

ସୀମିତ ପରିସରରୁ ସାର୍ବଜନୀନ ଉତ୍ସବ
ନିଜର ପିଲାଦିନର ସ୍ମୃତିକୁ ମନେ ପକାଇ ଯୁଗାନି ଦୋଶୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ କିପରି ଦାଣ୍ଡିଆ କେବଳ ଗୁଜରାଟୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ଥିଲା। ‘ପ୍ରାୟ ୨୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ, ଆମେ ଆମ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ମଧ୍ୟରେ ଦାଣ୍ଡିଆ ପାଳନ କରୁଥିଲୁ। କିନ୍ତୁ ଆଜି ଏହା ପୂରା ସହରରେ ପାଳନ କରାଯାଉଛି। ଏବେ ମୁଁ କେବଳ ମୋ ପରିବାର ନୁହେଁ, ବରଂ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ଯାଇପାରୁଛି,’ ବୋଲି ସେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ରାଜଧାନୀରେ ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ପାଳନ କରିବାର ବଦଳୁଥିବା ଧାରାକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରୁଛି। ଲୋକମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ ନାଚିବା, ପାରମ୍ପରିକ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିବା ଏବଂ ଗୀତର ମଜା ନେବା ସହ ଏକ ଭିନ୍ନ ସାଂସ୍କୃତିକ ପରମ୍ପରାକୁ ଉପଭୋଗ କରୁଛନ୍ତି।

ବଜାୟ ରହିଛି ପରମ୍ପରା ଓ ସଂସ୍କୃତି
ଏହି ବ୍ୟାପକ ଲୋକପ୍ରିୟତା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଗୁଜରାଟୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଏବେ ମଧ୍ୟ ହୋଟେଲ ଏବଂ କମର୍ସିଆଲ୍ ସ୍ଥାନରେ ଆୟୋଜିତ ହେଉଥିବା ବଡ଼ ସାର୍ବଜନୀନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଠାରୁ ଅଲଗା ଭାବରେ ନିଜର ପାରମ୍ପରିକ ଦାଣ୍ଡିଆ ଆୟୋଜନ କରୁଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଭୁବନେଶ୍ୱରର ପୂଜା ମହାନ୍ତିଙ୍କ ଭଳି ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଦାଣ୍ଡିଆର ପ୍ରମୁଖ ଆକର୍ଷଣ ହେଉଛି ଏହାର ଜୀବନ୍ତ ପରିବେଶ, ରଙ୍ଗୀନ ପୋଷାକ ଏବଂ ଉତ୍ସାହଜନକ ସଙ୍ଗୀତ। ସାଙ୍ଗସାଥୀଙ୍କ ସହ ନାଚିବାର ଏହି ସୁଯୋଗ ଏବେ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କୁ ବେଶ୍ ଆକୃଷ୍ଟ କରୁଛି।

ସହରର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଆୟୋଜନ
ଚଳିତ ବର୍ଷ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଅନେକ ସାର୍ବଜନୀନ ଦାଣ୍ଡିଆ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଛି। ଜନତା ମଇଦାନ ଏବଂ ଆଦିବାସୀ ପଡ଼ିଆ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଆଉରା ଲନ୍ସ ଏବଂ ପଟିଆ ପରି ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ଉତ୍ସବର ଆସର ଜମୁଛି। ତେବେ ଲୋକପ୍ରିୟତା ବଢ଼ିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଏହାର ଧାର୍ମିକ ମହତ୍ତ୍ୱ କମିନାହିଁ। ଗରବା ଏବଂ ଦାଣ୍ଡିଆ ଏବେ ମଧ୍ୟ ନବରାତ୍ରୀ ଏବଂ ଭକ୍ତି ପରମ୍ପରା ସହ ଓତପ୍ରୋତ ଭାବେ ଜଡ଼ିତ ରହିଛି। ଭୁବନେଶ୍ୱର ପାଇଁ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ କିପରି ସାଂସ୍କୃତିକ ପରମ୍ପରା ନିଜ ମୂଳ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରୁ ବାହାରି ସମଗ୍ର ସହରବାସୀଙ୍କୁ ଏକତ୍ରିତ କରିବାର ମାଧ୍ୟମ ପାଲଟିଛି।